Aydın Ölmez Çiçeği olarak bilinen türün ülkemizdeki yayılışı yalnız Kuşadası’dır ve buraya özgü endemik bir türdür. İngiliz botanikçi Davis tarafından, 1960’lı yıllarda Samson Dağları’nda tespit edilen ve Kirazlı Dağları'nda son bireyleri kalan Aydın Ölmez Çiçeğinden, dünyada sadece 11 tane kalmıştır.

Tüm dünyada sadece deniz kıyılarındaki kumullarda yetişen kum zambağının türü tehlike altındadır. Selçuk ilçesinde bulunan Pamucak sahili, bu bitkinin bölgemizde bulunan doğal yaşam alanı olarak gösterilebilir.

Bilim dünyasına Kuşadası’ndan tanıtılmıştır ve adını Dilek Yarımadası’nda bulunan Samson Dağı’ndan (eski adıyla Mykale) almaktadır. IUCN (Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği ) göre (CR) kritik düzeyde endemik bir bitkidir.

Şakayık önemli endemik türlerimizdendir. Ülkemizde Güney ve Batı Anadolu bölgesinde 1800 metrelerde orman altında, dere kenarlarında ve nemli topraklarda yetişir.

Kuşadası ve çevresi için endemik bir türdür. Çiçeklenme zamanı Mayıs-Haziran ayları olup genellikle taşlık-kayalık alanlarda ve duvar, kenar ve üzerlerini tercih etmektedir.

Dilek Yarımadası ve Büyük Menderes Deltası Milli Parkı yanında bulunan Bafa Gölü’nde doğal olarak yaşamaktadır. Cüce Karabatak, nesli tehlike altında bulunan canlılar arasındadır.

Kuşadası Dilek Yarımadası Milli Parkı yanında bulunan Bafa Gölü’nde gözlemlenebilmektedir. Nesli tehdit altında olan ve dünyada toplam sayıları 3000 çift olduğu tahmin edilmektedir.

Kuşadası Türkiye`nin Aydın ilinin bir ilçesidir. İlçenin kuzeyinde İzmir ili, doğusunda ve güneyinde Söke ilçesi, batısında Ege Denizi bulunmaktadır. İlçede turizm gelişmiştir.

Anadolu’nun batı kıyısında, bugünkü İzmir ilinin Selçuk ilçesinin üç kilometre güneybatısındaki İyonya kıyısında ve sonraları önemli bir Roma kenti olan antik bir Yunan kentiydi. Kuruluşu Cilalı Taş Devri MÖ 6000 yıllarına dayanır.

Sisam  Yunanistan'da, Ege Denizi'nde, Dilek Yarımadası'nın karşısında bir ada. Bu adanın en büyük yerleşim merkezi olan şehri, merkezi bu şehir olan ve Sisam adasını ve bölgedeki birkaç küçük adayı kapsamaktadır.

Meryem Ana Evi, Efes çevresinde yer alan Bülbüldağı'nda bulunan bir Katolik mabet yeridir. Ev, 19. yüzyılda Katolik rahibesi olan Anne Catherine Emmerich (1774-1824)'in rapor edilmiş rüyalarını takiben keşfedilmiştir.

Efes Antik şehrinin yakınlarında, Panayır Dağı eteklerinde bulunur. Burası, hem İslam dininde, Hem Hristiyanlıkta söz edilen Yedi Uyuyanlar ya da Yedi Uyurlar hikâyesindeki yedi gencin uyuduğu mağara olarak bilinir.

Doğanbey Köyü, dünya tarihi, mimarisi ve şehirciliğini şekillendiren antik çağ filozofları ve matematikçilerinin yaşamış olduğu bir kültürel bir miras.

Özgün adı olan Kırkınca’nın efsanevi bir çağda dağlara vuran kırk kişiye atfen verildiği rivayet edilmektedir. 19. yüzyılda, özellikle ihracata yönelik incir üretimiyle ünlü, 1.800 haneli bir Rum kasabası olduğu bilinmektedir.

Teos (Yunanca: Τέως) veya Teo, Eski İyonya'nın batısından yer alan bir antik şehirdir. İzmir İli, Seferihisar İlçesi, Sığacık Mahallesi’nde yer alan antik liman kenti Teos, İzmir’in yaklaşık 60 km güneybatısında yer almaktadır.

Smyrna, İzmir Bayraklı’da ki höyük üzerinde yer alır. Antik dönemde batısı ve güneyi denizle çevrili küçük bir yarım adacıktır. sanatın oldukça yoğun olduğu felsefenin ilk ortaya çıktığı yer olarak bilinir.

İzmir'in Namazgâh semtinde bulunan Agora, Roma Dönemi'nden (M.S. 2. yy) kalan ve Hippodamos şehir planına göre merkeze yakın yerde üç kat halinde inşa edilmiştir. İzmir Agorası, İon agoralarının en büyük ve en iyi korunmuş olanıdır.

Kemeraltı, dünyanın en eski pazar yerlerinden birisidir. Birçok tarihi mekânı kucaklayan İzmir’in 2 bin 400 yıllık Kemeraltı Çarşısı, Helenistik dönemden beri kentin alışveriş merkezi olmuştur.

Biri diğerinden 58 m yüksekte olan Mithatpaşa Caddesi ile, Şehit Nihatbey Caddesi'nin arasında işleyen iki asansörü barındıran asansör kulesidir.

Hierapolis (Kutsal Şehir), Denizli yakınlarında bulunan bir antik kenttir. M.Ö. 2. yüzyıl başlarında kurulduğu ve Bergama'nın efsanevi kurucusu Telephos'un karısı Amazonlar kraliçesi Hiera'dan dolayı, Hierapolis adını aldığı bilinmektedir.

Pamukkale Travertenleri, Çökelez Dağının eteklerinde yer alan ve ovadan 100–150 metre yükseklikte uzanan bu terasta yaklaşık 6 km uzaklıkta Pamukkale’yi var eden, travertenlerin oluşumunu sağlayan termal kaynaklar yer almaktadır.

Pergamon, günümüzde İzmir iline bağlı Bergama ilçesinin merkezinide kurulu antik kentin adıdır. Pergamon, eski çağlarda Misya bölgesinin önemli merkezlerinden biri olarak bilinmektedir.

Birgi, İzmir'in Ödemiş ilçesine bağlı bir mahalledir. İlçe merkezine 10 km uzaklıktadır. Ulu Cami ve Çakırağa Konağı gibi tarihî yapılara ev sahipliği yapmaktadır.

Erythrai antik yerleşimi İzmir’den yaklaşık 60 km uzaklıktaki Çeşme’nin Ildırı Köyü’nde yer almaktadır. Antik çağda on iki İon devletinin önde gelenlerinden olan Erythrai, Antik Ege dünyasının önemli yerleşimlerden biridir.

Oniki İon kentinden biri olan Klazomenai, MÖ 4000 yıllarından itibareniskan görmüş olan Limantepe mevkiindedir ve Demir Çağında kurulmuştur.

Klaros, Kahin Tanrı Apollon'un Anadolu'daki 2 önemli kehanet merkezinden birisidir. İzmir, Menderes İlçesi'nde, Ahmetbeyli (Ales) Vadisinin taban düzlüğünde, kuzeyindeki Kolophon'a (Değirmendere) 13 km, güneyindeki Notion'a ise 2 km mesafededir.

Metropolis, kuruluşu günümüzden yaklaşık 5000 yıl öncesine dayanan, İzmir'in Torbalı ilçesinin 5 km güneybatısında bulunan bir antik kenttir. Metropolis Antik Kenti, Yeniköy ve Özbey mahalleleri arasında bir tepenin üzerinde yer almaktadır.

Aydın ili Güllübahçe beldesi yakınındadır. Priene’de Alman Arkeoloji Enstitüsü tarafından kazı ve araştırma çalışmaları yürütülmektedir. Varlığı M.Ö. 2. bin yılına kadar uzanmaktadır.

Milet, Anadolu'nun batısında, Ege bölgesinde Büyük Menderes Nehrinin hemen ağzına yakın deniz kıyısında bir antik liman şehridir.

Didyma, İyonya sahili üzerinde yer alan bir Antik Yunan kutsal alanıdır. Bu yer Apollo tapınağını içermektedir.

Myus, Aydın'nın Söke Ovası'nda, tarihi Karya bölgesinde yer alan bir Antik Yunan kenti. Yerleşke, İyon Birliği'ni oluşturan 12 İyon kentinden biridir.

Afrodisias veya Afrodisyas Tanrıça Afrodit'e adanmış birçok eski çağ kentinin ortak adı. 2009'da UNESCO tarafından Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dâhil edilen Afrodisias, 2017'de ise Dünya Mirası olarak tescil edildi.

Nysa, Aydın ilinin Sultanhisar ilçesi sınırlarında yer alan bir antik kent örenidir.Tarihi MÖ 3. yüzyıla kadar uzanmaktadır.

Milet Müze Müdürlüğü, Aydın İli, Didim İlçesi, Balat Köyü yakınlarında bulunan Milet Antik Kenti içinde yer alır.

Çine Tepecik Höyük, Aydın İl merkezinin güneyinde, Çine İlçesinin 5 km batısında, Çine Çayı'nın 1 km doğusunda bulunan höyük 120 x 40 metre boyutlarında olup 9 metre yüksekliktedir.

Güvercinada, Türkiye'nin Aydın ilinde bulunan bir adadır. İnsan yapımı bir geçitle karaya bağlıdır. UNESCO, 2020'de kaleyi, Dünya Mirası Geçici Listesi'ne dahil etmiştir.

Zeus Mağarası, antik çağda İonia Federasyonu’nun 12 şehir devletinin toplantı merkezi olan (Panionion) bugünkü Aydın Kuşadası’ndaki Güzelçamlı sınırları içindedir.

Planı kareye yakın dikdörtgen şeklinde olan Çandarlı Kalesi, günümüzde beş kulesi, mazgalları, kapıları ve surları ile büyük bir ihtişam içindedir.

Tralleis antik kenti Aydın ilinin kuzeyinde, Kestane Dağı'nın (Mesogis) güney yamacındaki geniş ve yüksek plato üzerinde konumlanır.

Magnesia antik kenti, Aydın İli, Germencik İlçesi, Ortaklar Bucağı’na bağlı Tekin Köyü sınırları içinde, Ortaklar-Söke karayolu üzerindedir.

2016 yılının haziran ayında Türkiye başta olmak üzere Kuşadası’nın sualtına dünyasına kazandırılan bu batık aydın büyük şehir belediyesinin ve gerekli kurumların özverili çalışması sonucu tüm dalıcılara bir armağan olmuştur.

Dilek Yarımadası Milli Parkı, Ege Bölgesi, Aydın ili sınırları içinde yer alır. Dilek Yarımadası 1966 yılında, Büyük Menderes Deltası 1994 yılında milli park ilan edilmiştir.

1937 yılından sonra kentin gelişmesine ayak uydurarak Tabakhaneler Akıncılar Caddesinden (İnönü Bulvarı) Akyar Mevkiine, şimdiki Yat limanının karşısına taşındı.

Giyim kuşamda kullanılan dokumalar sanayileşme sonucu önemini yitirmişse de yörenin el dokuması halı, kilim ve heybeler kendilerine özgü nakış ve renkleriyle ünlüdür. Sumak tekniği ile dokunan Yörük çuvalları da yöreye özgü özellikler taşır. Aydın’da sürdürülmekte olan geleneksel bir dokuma örneği de her türlü iklim koşullarına elverişli olan kıl çadır örtüsü yapımıdır.

Dünya literatüründe “Türk danteli” olarak bilinen iğne oyalarının çok eskilere dayanan bir geçmişi bulunur. Bazı kaynaklar, iğne oyaları ile yapılan örgülerin XII. Yüzyılda Anadolu’dan Balkanlar’a oradan İtalya yolu ile Avrupa’ya yayıldığı belirtmektedir. Oya, süslenmek ve süslemek ayrıca taşıdıkları mesajlarla bir iletişim aracı olarak da kullanılan ve tekniği örgü olan bir el sanatı olarak tanımlanır. Günümüzde geleneksel kullanım alanlarının yanı sıra kadın giyim aksesuarlarında da kullanılır.

Çömlekçilik, insanlık tarihinin en eski sanatlarından biri olarak bilinmektedir. Çömlek, bilinen en eski ve kullanışlı ham madde olan toprağın, çamur haline getirilerek, kimi zaman da kille karıştırılarak elle ya da çömlekçi çarkı denilen düzenekle şekillendirilerek üretiliyor. Aydın Çarşıyaka'da 3, Cuma mahallesi ve Büyükdağlı mahallesinde 25'e yakın seramik ocağı bulunmakta ve 50'ye yakın aile geçimini bu yolda elde etmektedir

Körüklü çizme, Aydın efesinin değişmez aksesuarı olup siyah renktedir ve altı kösele olup el işçiliği ile yapılır. Körüklü çizmenin dışında dana derisi, içinde ise sahtiyan adı verilen palamutla pişirilmiş (terbiye edilmiş) keçi derisi kullanılmaktadır. Çizmeler artık yalnızca halk oyunları gruplarına satılmaktadır.

Aydın’da hemen her ilçede yorgancı esnafı bulunmaktadır. Yorgancılık mesleğine günümüzde ilgi azalmış olduğundan yeni çırak yetişmemektedir. Yorgancıların çoğunluğunu emekli oldukları halde mesleklerini devam ettiren ustalardan oluşmaktadır. Yaz aylarıyla beraber artan düğünler için çeyizlik olarak hazırlanan ipek saten yorganların satışıyla birlikte yorgancıların da gelirleri bu mevsimde artmaktadır.

Nakış, canlı cansız veya geometrik birçok figürün süsleme amaçlı olarak değişik eşyaların zeminlerine işlenmesi ile elde edilen bir süsleme şeklidir. Daha çok kumaş türü zeminlere değişik renkteki iplikler ile yapılan süsleme için kullanılır.

Semercilik günümüzde nadir rastlanan mesleklerden biridir. Semer en yaygın anlamıyla, yük ve binek hayvanı olarak kullanılan at, eşek ve katır gibi hayvanların taşıyacakları yükün hayvanın sırtına zarar vermemesi için ağaç iskelet üzerine deri ile keçe arası semer otu ile doldurulup sarılarak dikilen bir eşyadır. Günümüzde Aydın şehir merkezinde yaşayan ve 82 yaşında olan bir tek semer ustasının çalışmaya devam ettiği bilinmektedir.